Ana Paul Lima (l) en Heleen Driessen helpen slachtoffers van mensenhandel in Gooi en Vechtstreek.
Ana Paul Lima (l) en Heleen Driessen helpen slachtoffers van mensenhandel in Gooi en Vechtstreek. Foto: © Bob Awick

Dag van het Slachtoffer: ‘Alleen samen zorgen we ervoor dat er geen plek meer is voor mensenhandel’

Zorg & Gezondheid

HUIZEN - 21 februari is de Dag van het Slachtoffer. Een goed moment om stil te staan bij de gevolgen van mensenhandel, want het uitbuiten van mensen gebeurt overal, benadrukt Heleen Driessen. “Dit onrecht komt niet alleen in grote steden voor, ook in Gooi en Vechtstreek helpen wij slachtoffers.”

Wanneer iemand jou onder druk zet om er zelf financieel gewin uit te halen, ben je slachtoffer van mensenhandel. Vaak gaat het om het werven, vervoeren of opnemen en huisvesten van mensen met gebruik van dwang. “Mensenhandelaren buiten altijd iemand in meer of mindere mate uit”, zegt regionaal zorgcoördinator Mensenhandel Heleen Driessen. “Dan kan het gaan om sekswerkers, maar ook om jongeren die als geldezel hun bankrekeningnummer afgeven aan criminelen of worden gechanteerd met het verspreiden van naaktfoto’s op het internet. Ook de medewerkster van de nagelstudio of massagesalon die van negen uur ‘s ochtends tot tien uur ‘s avonds werkt voor tien euro is slachtoffer.”

Signalen
In Gooi en Vechtstreek komen al deze vormen van mensenhandel voor. Heleen Driessen en ervaringsdeskundige Ana Paula Lima ontvingen in de eerste helft van 2023 28 signalen van mensenhandel in onze regio, waarmee zij iets hebben gedaan. Drie daarvan zijn strafrechtelijk vervolgd. Twee vrouwen kregen een opvangplek in het Oranje Huis van Blijfgroep in Almere.

Deze cijfers zijn een topje van de ijsberg volgens Driessen, want bij slachtoffers van mensenhandel is er veel angst om hulp in te schakelen. Ze benadrukt dat mensen dit juist wel moeten doen. “Als slachtoffer van mensenhandel heb je recht op opvang en bescherming. Je valt onder een speciale regeling en krijgt een tijdelijke verblijfsvergunning. Daarna heb je twaalf weken de tijd om te bedenken of je bijvoorbeeld aangifte wilt doen. Zit je in nood? App of bel mij of Ana Paula Lima!”

Een vorm van mensenhandel die speelt in Gooi en Vechtstreek is het overvragen van de au pair. Niet alle gastgezinnen realiseren zich dat au pairs maximaal dertig uur per week mogen werken en recht hebben op een vrij weekend. Daarbij moeten zij de tijd krijgen om Nederlandse lessen te volgen en is de au pair er voor de kinderen en niet voor het zware huishoudelijke werk.

Drempel
Driessen: “Toch voelt het snel heel gemakkelijk om een groter beroep op hen te doen. Ook omdat deze meiden en soms jongens een andere culturele achtergrond hebben. ‘Nee’ zeggen is bijvoorbeeld voor Thaise of Filipijnse au pairs een behoorlijke drempel. Daarbij komt dat de au pair vaak zelf niet weet dat het gastgezin de regels overtreedt.”

Juist die onwetendheid maakt het lastig om mensenhandel boven water te krijgen. Mensen die de dupe zijn van mensenhandel zien zichzelf lang niet altijd als slachtoffer. De Dag van het Slachtoffer moet bijdragen aan bewustwording.

Ook Lima heeft ruim tien jaar onder dwang gewerkt voordat hen zich realiseerde dat er sprake was van uitbuiting. “In Brazilië, waar ik vandaan kom, is het heel gewoon om je lichaam voor twee of drie euro te verkopen. Als je dan hoort dat je in Nederland honderd euro aan een klant kan vragen, is dat een enorm bedrag. Dan voelt het niet raar als je contactpersoon, je facilitator, daar ook een deel van wil hebben.”

En diens facilitator was nog aardig, is het vervolg van de ervaringsdeskundige. “Ik betaalde hem 250 euro per week en mocht mijn paspoort houden. Vrienden van mij droegen soms wel 50 procent van hun inkomsten af en waren ook hun paspoort kwijt.”

Lima zocht contact met het Amsterdam Center for Sexworkers (ACS) toen hen de branche wilde verlaten. “De vrijwillige hulpverleners daar hebben mij geholpen en verteld dat het niet oké is om voortdurend geld te geven aan iemand anders.” Nu geeft hen zelf voorlichting over mensenhandel binnen ACS, onderdeel van de Stichting HVO Querido die behalve in Amsterdam ook in Gooi en Vechtstreek actief is op dit onderwerp.

Ontoelaatbaar
Barbara de Reijke, de burgemeester van Blaricum, is regionaal portefeuillehouder voor Zorg en Veiligheid. Zij is blij dat Gooi en Vechtstreek kan profiteren van de brede expertise van de medewerkers van HVO Querido. “Het uitbuiten van mensen gebeurt overal. Ook in onze regio komt het in verschillende vormen voor. Niet alleen in de illegale prostitutie en bij criminele uitbuiting of sexting, maar ook in de horeca, nagel- en massagesalons en bij huishoudelijk werk. Alle vormen van uitbuiting zijn ontoelaatbaar. Alleen door samen te werken zorgen we dat er voor mensenhandel geen plek meer is in Gooi en Vechtstreek.” 

Draag jij geld af aan iemand anders of zit je op een andere manier in de knel? Bel of app met zorgcoördinator Mensenhandel Heleen Driessen: 06-22479750. ¿Estás enviando dinero a otra persona o te encuentras en algún otro aprieto? Llame o app con Ana Paul Lima: 06-15572814.

Uit de krant